پروانه ی مینوز گوجه فرنگی
این پروانه آفت جدید گوجه فرنگی و سیب زمینی می باشد .
منشاء: آمریکای جنوبی
اخیرا در منطقه ی خاورمیانه گسترش یافته و حالت طغیانی دارد.
در سال 1389 این آفت در مناطق غرب و جنوبی کشور نیز یافت شده است.
لارو :
برنگ کرم با سر سیاهرنگ که از سن دوم تا چهارم بدن برنگ سبز مایل به خاکستری تا صورتی می گراید. طول لارو در سن اول 0/9 و در سن آخر 7/5 میلیمتر است. دوره ی زندگی لاروها 15-13 روز کامل می شود.

پروانه :
حشره ی بالغ پروانه ایست بطول 5 تا 7 میلیمتر برنگ خاکستری با گرایش به قهوه ای با نقش سیاهرنگ بروی بالهای جلویی باشاخک های نخی شکل .

زیست شناسی :
تا زمانیکه شرایط محیطی اجازه دهد و غذا در اختیار داشته باشند به زندگی خود ادامه می دهند و دیاپوز ندارد. دوره ی زندگی آنها در شرایط عادی 28 تا 39 روز طول می کشد و می تواند از 5 تا 12 نسل در سال ایجاد نماید.
دوره ی زندگی آن در دمای 14 درجه 76 روز و در دمای 20 درجه 40 روز و در دمای 27 درجه 24 روز تعیین شده است. فعالیت آن زیر 9 درجه سانتیگراد متوقف می شود .
هر حشره می تواند تا 260 عدد تخم تولید کند و زمستان را ممکن است بصورا لارو و شفیره و یا پروانه بگذراند.
تخم :
تخم ها سفید شیری با حالت استوانه ای بطول 0/36 و عرض 0/22 میلیمتر که غالباً در زیر برگ ها گذاشته می شود و پس از 45 روز باز می شود.
شفیره :
برنگ قهوه ای – دوره ی شفیرگی 9 تا 11 روز است. شفیره ممکن است در خاک یا روی برگ و یا درون تونل تغذیه در ساقه تشکیل شود.
خسارت :
لاروها پس از خروج از تخم از پارانشیم برگ تغذیه کرده و بداخل بافت برگ و میوه و یا ساقه می رود و کانال ها و دالان های مشخصی را بوجود می آورند. میوه ها در اوایل تشکیل می تواند مورد حمله ی آفت قرار گیرد و کانال های ایجاد شده محلی برای آلودگی های ثانوی توسط قارچ ها خواهد بود که منجر به پوسیدگی میوه می شود.
لاروها فقط از پارانشیم برگ تغذیه کرده و غشاء آنرا نمی خورند . تغذیه لارو از ساقه باعث رشد ناهنجار ساقه میشود. آفت بیشتر قسمت های جوان برگ را مورد حمله قرار می دهد و براحتی قابل دیدن و پی بردن است.
توتا سیب زمینی را هم مورد حمله قرار می دهد ولی به غده های سیب زمینی آسیب نمی زند .
کنترل :
کاشت نهال های سالم و بدون آلودگی
نصب تله های چسب دار قبل از نشاءکاری بخصوص در گلخانه
درصورت کشت متوالی ، فاصله ی بین دو کشت حداقل شش هفته باشد
با علف های هرز مبارزه شود تا میزبانهای واسطه از بین برود
سمپاشی فقط در صورت لزوم و بر اساس آستانه ی زیان مصرف شود
از سموم توصیه شده استفاده شود و از یک سم بطور متوالی استفاده نشود
استفاده ی متوالی از یک سم فقط در 30 روز انجام شود و پس از آن برای 60 روز از سم اول استفاده نشود لذا حداقل 3 نوع سم با نحوه ی اثر متفاوت لازم است تا هر 30 روز یکی از آنها استفاده شود.
ترکیبات مهم قابل مصرف :
مچ : 5 درصد امولسیون شونده به نسبت 1 در هزار یا 1 لیتر در هکتار
ایندوکساکارب : 15درصد سوسپانسیون – 0/6 لیتر در هزار یا 0/3 لیتر در هکتار
اسپینوزاد : 24درصد سوسپانسیون – 0/4 در هزار یا 0/2 لیتر در هکتار
سومی پلئو : 40درصد امولسیون شونده – 0/4 در هزار
دیمیلین : 0/6 لیتر در هزار از فرم 48 درصد
آبامکتین بنزوات : 0/5 لیتر در هکتار از فرمولاسیون 2 درصد
باسیلوس ( BT ) : بر اساس توصیه
فرمون :
استفاده از فرمونها برای اختلال در جفت یابی پروانه ها
شکار انبوه توسط تله های چسبناک
استفاده از مخلوط جلب کننده ها و سموم برای کشتن پروانه ها
اين وبلاگ توسط محسن محمديان کارشناس گياه پزشكي وعضو انجمن علمی دا نشگاه علمی و کاربردی کاشمر نوشته شده است .