نماتدها

نماتدها

ادامه نوشته

باكتريها

باكتريها

ادامه نوشته

قارچها

قارچها

ادامه نوشته

ويروسها

ويروسها

ادامه نوشته

معرفی عوامل میکروبی

كاربرد عوامل ميكروبي در كنترل حشرات و بيماريها

ادامه نوشته

راهنمای معرفی و استفاده از عوامل میکروبی کنترل آفات

معرفی عوامل میکروبی

ادامه نوشته

واژگان عمومی گیاه‌پزشکی: ‌(plant protection)

1- پاتولوژی گیاهی: (Plant Pathology )پاتولوژی گیاهی به علم مطالعه‌ی بیماری‌های گیاهی گفته می‌شود، این علم عوامل بیماری‌زا، چگونگی ایجاد بیماری، چگونگی فعل و انفعلات، ارتباط میان گیاه میزبان و عوامل تولیدکننده‌ی بیماری آن و درنهایت روش‌های مبارزه با آن‌ها را مورد بررسی قرارمی‌دهد.

2-بیماری‌شناسی گیاهی: (phytopathology )
علم مطالعه‌ی بیماری‌های گیاهان، شناسایی، ‌مطالعه و مبارزه با عوامل زیان‌آور به گیاه و فرآورده‌های گیاهی و آثار ناشی از این عوامل.

3-بیماری گیاهی: (Plant Disease)
هر نوع عارضه ای در گیاه که توسط عوامل پاتوژن در گیاه ایجاد می شود را بیماری گیاهی می گویند.
4-بیماری فیزیولوژیکی: (physiological disease)
هرگونه اختلال در فیزیولوژی گیاه که عامل آن موجود زنده نباشد مانند اختلال ناشی از کمبود مواد غذایی، سرمازدگی و آلودگی هوا. بدیهی است همه بیماری‌ها جنبه فیزیولوژیکی دارند ولی اصطلاح دربیماری فیزیولوژیکی اغلب به معنایی است که دربالا آورده شده

ادامه نوشته

بیماری آتشک سیب و گلابی ( Fire Blight)

آتشک از قدیمی ترین بیماری های باکتریائی است که عامل آن باکتری Erwinia Amylovora می باشد و میتواند بیش از 75 نوع درخت و بوته از خانواده Rosacea را مورد حمله قرار دهد .

بیماری در درختان سیب و گلابی بیشتر مخرب است .

ادامه نوشته

آماده سازی محیط کشت

اکثر محیط های کشت دارای آگار معمولاً به صورت پودرهای محلولی در دسترس هستند

 که حاوی مواد غذایی مورد نیاز هستند. فرمول ساخت معمولا بر روی برچسب ظرف مربوطه درج می شود.این پودر با آب مقطر مخلوط و استریلیزه می شود.با این وجود بیشتر محیط های کشت را می توان به سادگی در آزمایشگاه تهیه نمود.چند مورد از این نسحه ها (فرمول ها) در زیر به آن اشاره شده است.

ادامه نوشته

کمی فراتر از کلاس بیماری...

مقدمه

سلامت و بهبود رشد گیاهان در درجه اول مورد توجه کسانی است که به کاشت گیاهان ، تهیه و توزیع فرآورده‌های گیاهی اشتغال دارند. میزان رشد و باروری گیاهان به فراهم بودن آب و مواد غذایی در خاک و تامین محدوده‌هایی از شرایط مناسب جوی مانند حرارت ، رطوبت و نور بستگی دارد. هر عاملی که سلامت گیاهان را به مخاطره اندازد، ممکن است در میزان رشد و باروری آنها تاثیر منفی داشته باشد و از ارزش آنها و فرآورده‌هایشان بکاهد. بیمارگرهای گیاهی ، شرایط جوی نامناسب ، علفهای هرز و آفات گوناگون عمده‌ترین عوامل تقلیل محصول و یا نابودی گیاهان به شمار می‌روند.

ادامه نوشته

بیماری ویروسی پیچیدگی وزردی برگ گوجه فرنگی

بیماری ویروسی  پیچیدگی وزردی برگ گوجه فرنگی                                              Tomato yallow leaf curl virus          

ادامه نوشته

باکتری چیست ؟

باکتریها گروهی از موجودات تک یاخته‌ای ذره بینی هستند که پوشش بیرونی نسبتا ضخیمی آنها را احاطه کرده است. این موجودات ساختار ساده‌ای دارند و به گروه پروکاریوتها تعلق دارند.

در عمل باکتریهایی که دارای خواص یکسانی باشند بندرت یافت می‌شوند، حتی باکتریهایی که از یک سلول منشا می‌گیرند ممکن است از نظر یک یا چند صفت با یکدیگر متفاوت باشند. این تفاوتها نتیجه تغییراتی است که به علت جهش ژنی یا موتاسیون در سلولهای باکتریایی پدید می‌آید. این باکتریهای تغییر یافته ، موتانت Mutant نامیده می‌شوند که از نظر بعضی از خواص نظیر ساختمان آنتی ‌ژن ، حساسیت در مقابل آنتی بیوتیکها و ... با سایر باکتریهای مشابه اختلاف دارند.

ادامه نوشته

ویروسهای گیاهی

اطلاعات اولیه

ویروسها از جلبکها ، قارچها و گلسنگها ، خزه‌ها ، سرخسها و گیاهان عالی جدا شده‌اند، ولی در گیاهان عالی بیش از گیاهان پست مورد مطالعه قرار گرفته‌اند. ویروسها به گیاهان زراعی خسارت عمده‌ای وارد می‌سازند. در گیاهان بر خلاف گروههای دیگر ، ویروسهای رشته‌ای دراز زیاد دیده می‌شود. ماده ژنتیکی اکثر ویروسهای گیاهی RNA است، ولی در گروه ویروس موزائیک گل کلم از DNA تشکیل شده است. ژنوم در چند ویروس گیاهی به صورت قطعاتی در پیکرهای مجزا وجود دارد، به این گروه اصطلاحا ویروسهای چند جزئی نام نهاده‌اند.

ادامه نوشته

آفات وبیماریهای سبزی وصیفی

مقدمه

امروزه با توجه به اینکه فوائد واهمیت سبزی تاحد پیشگیری از بیماریهایی چون سرطان تشخیص داده شده ، مصرف آن برای عموم افراد نه تنها مفید بلکه الزامی است.

ازجمله اهداف تولید سبزیجات درمنزل عبارتند از:

1-      دراختیارداشتن سبزی تازه

2-      تهیه سبزی به قیمت ارزانترازبازار

3-      داشتن یک سرگرمی بعد ازفراغت ازکارهای خسته کننده روز

برای مهیا کردن زمین وکشت سبزی نکات زیر را باید مورد توجه قرارداد:

1-      زمین باید غنی ازمواد غذایی باشد که با تعویض خاک باغچه واضافه کردن کود حیوانی وآلی می توان آن را اصلاح کرد.

2-      زمین مورد نظرجهت کشت سبزیجات به منظوراستفاده بیشترازنورآفتاب بهتراست که  زیرسایه درختان  نباشد.

3-      محل باغچه باید جهت آبیاری به آب دسترسی داشته باشد.

4-      زمین حتی الامکان نزدیک منزل باشد.

5-      به منظور استفاده بیشترازنور آفتاب بهتراست که زمین روبه جنوب باشد.

6-      محل سبزیکاری باید ازدسترس حیوانات مصون باشد که برای این کارباید ازسیم خاردار یا حصاراستفاده کرد.

ادامه نوشته

بیماریهای موز

۱.بیماری سر سیگاری موز :

 بیماری ناشی از Trachysphaera fructigena که تولید پوسیدگی سیاه و سپس خاکستری درمیوه می کند. پوسیدگی میوه ممکن است به تمام میوه گسترش یابد. در اغلب موارد Verticillium theobromae با بیماری همراه است 

ادامه نوشته

بیماریهای گیاهچه و بذر

بیماریهای گیاهچه و بذر پنبه cotton seeding diseases

قارچهای Thielaviopsis basicola و Pythium Spp. و Rhizoctonia solani عامل بیماری گیاهچه هستند.

Thielaviopsis basicola این قارچ تولید کلامیدوسپور سیاهرنگِ زنجیری و مقداری کنیدیوم می کند. به کنیدیوم ها اصطلاحاً Endo conidium گویند. برای جداسازی این قارچ ریشه هویج را برش داده و تمیز می شویند. بعد قرص های ریشه هویج را در یک پتریدیش می چینند. مقداری از خاک باضافه قطره آبی روی هویج میگذارند و در آنرا می بندند پس از4-3 روز خاک را شسته و در صورت وجود قارچ روی قطعات هویج تولید پوسیدگی سیاه یا خاکستری می کند که با میکروسکوپی کردن قابل تشخیص است . عامل دیگرXanthemonas campestris p.v. malvacearum این باکتری علاوه بر مرگ گیاهچه کوتیلدون را هم له می کند.

پیشگیری از Damping –off درپنبه :

بذرهای روغنی در اثر انبارداری زیاد قدرت جوانه زنی خود را از دست می دهند و یا جوانه زنی آنها ضعیف می شود و قارچ به راحتی به آنها حمله می کند.

کنترل:

1. بذر تازه وسالم استفاده کرد.

2. 2- بذر مورد استفاده از مناطق خشک بدست آمده باشد زیرا بیماری کمتری دارد.

3. ضد عفونی بذر با کاربوکسین و کاربوکسین تیرام 4-6 WP75%در هزار

4. برای ضد عفونی بذور پنبه از قارچهای آنتاگونیست نیز استفاده می شود.

5. رعایت تراکم بوته وشخم عمیق در کنترل بیماری موثر است

ادامه نوشته

پوسيدگي پي تيومي ريشه

– بيماريهاي مارانتا
پوسيدگي پي تيومي ريشه Pythium root rot

 

قارچ عامل بيماري خاکزي بوده و باعث پوسيدگي ريشه ها در اوايل رشد بوته ها خواهد شد. به دليل آلودگي ريشه، برگها زرد رنگ و کلروز شديد از خود نشان مي دهند. در صورت آلودگي شديد، برگها و ساقه بوته هاي جوان بر روي خاک افتاده و از بين مي روند. ضدعفوني خاک گلدان و يا شاسي با بخار آب داغ و يا سموم قارچکش نظير فوزتيل آلومينيوم به مقدار زيادي آلودگي را کاهش خواهد داد.  

ادامه نوشته

پوسيدگي ريزوكتونيايي ريشه و سوختگي در اندام‌هاي هوايي گياهان زينتي

علائم بيماري:

علائم بيماري پوسيدگي ريزوكتونيايي ريشه، مشابه ساير بيماري­هاي قارچي ريشه است. در اين بيماري رشد گياه نسبت به كاهش رشد ريشه و تغيير رنگ آن تقليل پيدا مي­كند. سوختگي اندام­هاي هوايي و لكه برگي گياهان در اثر ريزوكتونيا علائم متفاوتي در گياهان ميزبان و شرايط محيطي مختلف از خود نشان مي­دهد. مسيليوم ريزوكتونيا معمولاً قرمز قهوه­اي است كه در زمان رشد حالت تار عنكبوت پيدا مي­كند. لذا از بين رفتن بافت گياهي، عدم فروش محصولات را به همراه دارد. ولي بر عكس در روي بعضي از گياهان لكه‌هاي پراكنده و روي برگ‌هاي ضخيم و گوشتي لكه­ها به صورت حلقه‌هاي متحدالمركز ايجاد مي­شود كه نشانه رشد متناوب لكه­ها مي­باشد. جدا شده­هاي اين قارچ از گياهاني مثل كاكتوس و برگ‌هاي ضخيم مشاهده مي‌شود.

ادامه نوشته

لکه برگي باکتريايي

لکه برگي باکتريايي pseudomonas leaf spot

 

باکتري عامل بيماري در درجه حرارت 25 – 10 درجه سانتي گراد باعث ايجاد لکه هاي بي شکل تقريباً بزرگ بر روي برگها مي شود. حاشيه لکه ها به رنگ بنفش بوده و در نواحي آلودگي هاله هاي زرد رنگ تشکيل مي گردد. محلولپاشي با سموم مسي در کنترل بيماري مؤثر مي باشد.  

ادامه نوشته

پژمردگي فوزاريومي Fusarium wilt

قارچ عامل بيماري باعث از بين رفتن شاخه هاي يک طرف بوته مي شود. برگهاي آلوده به رنگ سبز روشن و در نهايت زرد شده و مي خشکند. ساقه نيز تغيير رنگ داده و بر روي آن خطوط زرد کاهي قابل مشاهده است. قارچ عامل بيماري از ريشه و نقاط زخمي وارد گياه شده و توانايي بقاي طولاني در شرايط خاک را دارد. استفاده از خاک فاقد پاتوژن با ضدعفوني کردن خاک با حرارت مرطوب و مواد گازي مانند متيل برومايد و قارچکش پروکلراز به ميزان 2 گرم در متر مربع در زمان انتقال قلمه هاي ريشه دار شده ميخک در کنترل بيماري بسيار مؤثر است.  

ادامه نوشته

پژمردگی آوندی

ورتیسلیومی(پژمردگی آوندی) پنبه Cotton Verticillium wilt

این بیماری یکی از بیماریهای پنبه در مناطق پنبه خیز ایران است. دو گونه ورتیسیلیوم به نامهای Verticilium dahliae و V.albo-atrum عامل این بیماری می باشند. که هر دو گونه در ایران وجود دارند ولی گونه غالب V.dahliae می باشد.

گونه (G.barbadense) (پنبه مصری) نسبت به ورتیسلیوم مقاوم است. دامنه میزبانی ورتیسلیوم وسیع بوده و حدود 160 گونه از 40 خانواده را دربر می گیرد.

هر دو گونه دارای کنیدیوفورهای منشعب فراهم (Verticillate branching) می باشند.گونه (V.dahliae) دارای میکرواسکلروتهای سیاهرنگ بوده که اندام مقاوم قارچ محسوب می شوند ولی گونه دیگردارای ریسه های ضخیم و سیاهرنگی می باشد که به آنها ریسه سیاه می گویند و اندام مقاوم قارچ است.

با قرار گرفتن ریشه گیاه در مجاورت میکرواسکلروتهای موجود در خاک،این میکرواسکلروتها جوانه زده و از طریق تارهای کشنده وارد آوندهای چوبی شده و در آنجا کنیدیوفور و کنیدی تشکیل میدهند.از طریق آوند چوبی،کنیدیومها به سرعت حرکت کرده و به نقاط بالای گیاه میرسند.

ادامه نوشته

كمبود مواد غذايي

كمبود مواد غذايي

يكي از بارزترين علائم كمبود اين عناصر تحليل رشد و محصول مي‌باشد.

 بعضي مواقع عنصري در خاك وجود دارد ولي به علت شرايط نامساعد شيميايي خاك و يا عدم تعادل بين عناصر با يكديگر و همچنين وجود اثر آنتاگونيسم بين بعضي از عناصر باعث مي شود كه گياه نتواند آب را جذب كند.

كمبود عناصر غذايي در ايران بوفور در گياهان  ديده مي‌شود و به دو دليل اين عمل صورت مي‌گيرد كه عبارتند از:

1- بالا بودن اسيديته (PH) خاك كه مانع از حلاليت بعضي از عناصر غذايي مي‌گردند و اجازه نمي‌دهد تا توسط گياه جذب شوند

2- كشاورزان ما كمتر از كودهاي آلي وشيميايي براي تقويت گياهان استفاده مي‌كنند

ادامه نوشته

بیماری های فيزيولوژيكي(غیر مسری)

 بيماري ناشي از عوامل فيزيولوژيكي راDisorder مي‌گويند.

 اين اختلال از گياه بيمار به گياه سالم قابل انتقال نيست،

 مي‌تواند در مرحله‌اي از رشد گياه شكل بگيرد و شدت آن بستگي به نوع عامل دارد كه مي‌تواند مرگ گياه را هم بدنبال داشته باشد

ادامه نوشته

گياه نيمه انگل دارواش

اين گياه هميشه سبز از خانواده لورانتاسه و با نام viscum album مي‌باشد كه فقط به درختان حمله مي‌كند.

 در ايران تا به حال اين انگل دردهكده شهميرزاد مازندران، فيروزكوه، دماوند، خوانسار، كاشان و نطنز از روي درختان سيب، گلابي، اقاقيا، سپيدار، تبريزي، ممرز و افرا مشاهده شده است

 

ادامه نوشته

گل جاليز يا اروبانش (Broomrape)

اين گياه از تيره orobanchaceae مي‌باشد و متجاوز از 150 گونه دارد.

 اين گياه شبيه گل ميمون مي‌باشد و غالبا به صورت توده‌اي سفيد  متمايل به زرد يا قهوه‌اي ارغواني مي‌باشد كه از مجاور ريشه ميزبان خارج مي‌شود.

بذر اين گياه بيضوي و تخم مرغي شكل است كه به مدت سيزده سال مي‌تواند قوه ناميه خود را حفظ كرده و پس از جذب كردن مواد مترشحه از ريشه ميزبان قادر به جوانه زني مي‌باشد.

 پس از جوانه‌زني ريشه اوليه اين علف‌هرز با ريشه گياه ميزبان  جوش مي‌خورد و توليد يك برآمدگي مي‌كند از اين محل ريشه‌ها خارج مي‌شوند كه از آوند‌هاي ميزبان خود شيره غذايي را جذب مي‌كنند.

 

ادامه نوشته

گياهان عالي گلدار انگل

تا كنون بيش از 2500 گونه از اين گياهان شناسايي شده كه ارتباط يكسره با parasitisme گياهان ديگر دارند.

 برخي از اين گياهان ارتباط نيمه انگلي با ميزبان دارند، مثل دارواش، ثعلب و اركيده.

 گياهاني كه به صورت تمام انگل هستند (Holoparasitism) فاقد ريشه، برگ، كلروفيل بوده و تمام مواد غذايي خود را از ميزبان مي‌گيرند.

 بعضي از گياهان انگل مواد هيدروليز كننده نشاسته (سس) و برخي ديگر كنترل كننده‌هاي رشد را ترشح مي‌كنند

ادامه نوشته

سفیدک کرکی (دروغین) آفتاب گردان-sunflower downy mildew:

عامل بیماری قارچ p.helianth )   Plasmopra   halstedii )می باشد که ازگروه Oomycetes است. یکی از بیماری های مهم آفتاب گردان است که از کشورهای زیادی از جمله ایران گزارش شده است. حدود سال 1343 برای اولین بار در آذربایجان دیده وگزارش گردید. در آذربایجان،گیلان و کردستان بیماری مهمی است. درفارس هم دیده شده است. این بیماری بذرزاد است. خسارت این بیماری خیلی زیاد است زیرا ممکن است اصلاً بذر تشکیل نشود. ویا اینکه میزان روغن آن پایین بیا ید و گاهی اوقات تا 50%محصول راازبین ببرد. قارچ عامل بیماری روی جوانه زنی بذر هم اثر دارد،چراکه بذرها کوچک مانده وقدرت جوانه زنی آنها کاهش می یابد ویا اینکه تولید گیاهان غیرنرمال(کوتوله) می کند .                                   

ادامه نوشته

یماری سفيدك پودري غلات Cereal powdery mildew

سفيدك حقيقي يكي از بيماريهاي مهم غلات در مناطق مرطوب است . عامل بيماري قارچ Erysiphe graminis (Blumeria graminis) است كه يك انگل اجباري است و روي جو بيشتر از سايرغلات خسارت وارد مي كند .

علائم بيماري بصورت لكه هاي سفيد رنگ است كه توسط توده ميسليومي سفيد مايل به خاكستري در سطح برگ و سنبله ها نيز آلوده شوند . اندامهاي باردهي قارچ به رنگ خاكستري مايل به زرد تا تيره در سطح ميسليومهاي پير تشكيل مي شود . در سطح زيرين برگ ؛ در محل آلودگي ، نقاط زرد ريز با بافت مرده ديده مي شود . در سطح ميسليومهاي كنيدي برها به وجود مي‌آيند كه كنيديهاي پودري زيادي توليد مي‌كنند .

ادامه نوشته

بیماریهای مهم ذرت Corn diseases :

بیماری ویروسی ذرت  Maize viruses:

ویروس موزائیک کوتولگی ذرت Maize dwarf mosaic viruse

از بیماری های مهم ویروسی ذرت است که از عوامل محدود کننده کشت ذرت در آمریکا بوده و روی آن نیز بسیار کار شده است و گسترده ترین ویروس در ذرت است.در ایران دلیل قاطعی دلال بر وجود آن نیست ولی به احتمال قوی ویروسی شبیه به آن در ایران وجود دارد.

علائم بیماری: گیاهان آلوده حالت موزائیک همراه با کوتولگی و کاهش رشد خفیف از خود نشان می دهند.در برگهای ذرت موزائیک در قاعده برگ  بصورت لکه ای روشن در ابتدا بوجود می  آید وبعدا در حین رشد برگ بصورت نوارهای زرد امتداد می یاید.

 

 

لکه قهوه ای برگ ذرت در اثر Bipolaris zeicola:

در مناطق ذرت کاری گیلان و مازندران دیده شده است.علائم به صورت لکه های بیضوی تا مدور کاهی تا خرمائی روی برگها و به اندازه 2/5-1/5 سانتیمتر هستند.

ادامه نوشته

سياهك سخت جو Barley covered smut :

بيماري سياهك سخت (پوشيده) Ustilago hordei، تنها در جو و يولاف باعث كاهش شديد محصول مي‌شود. قارچهاي مولد بيماري سياهك سخت در جو و يولاف، از نظر خصوصيات مرفولوژيك مشابهند؛ اما از نظر ايجاد بيماري در يولاف و جو با يكديگر تفاوت دارند؛ يعني يك نوع تنها جو را و نوع ديگر تنها يولاف را آلوده مي كند.

1.      کاربوکسین تیرام wp 75% یک تادو  در هزار ضد عفونی بذر

مانکوزب wp 80% یک تا دو در هزار ضد عفونی بذر قبل از کشت.